مدرسه تابستانه گروه مهندسی و علم کامپیوتر تیاس برگزار شد

به گزارش روابط عمومی و سایت دانشگاه خاتم، مدرسه تابستانه گروه مهندسی و علم کامپیوتر موسسه پژوهش‌های پیشرفته تهران (تیاس) با عنوان «تولید نرم‌افزار مدرن» روز دوشنبه ۲۳ شهریور با حضور دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد این رشته و ارائه چند سخنرانی و تشکیل یک پنل گفتگومحور، در محل سالن آمفی تئاتر ساختمان حکیم اعظم برگزار شد. 

در این دوره یک روزه که اجرای آن بر عهده دکتر محمد غفاری؛ عضو هیئت علمی موسسه پژوهش‌های پیشرفته (تیاس) بود، ابتدا دکتر احسان خامس‌پناه؛ عضو هیئت علمی گروه مهندسی برق و کامپیوتر دانشگاه تهران نکاتی را به صورت مقدماتی درباره جایگاه و اهمیت حرفه برنامه‌نویسی بیان کرد و گفت: دو دیدگاه متقابل و گاه متضاد در این زمینه وجود دارد: یکی نگاه مردم به برنامه‌نویسان است که آنها را عموماً افرادی ماورائی تصور می‌کنند که فعالیتشان چندان نسبتی با وضعیت و چالش‌هایی که مردم با آنها درگیر هستند، ندارد؛ و دیگری نگاه برنامه‌نویسان به مردم است که عموماً آنها (مردم) را افرادی می‌بینند که به خوبی قادر نیستند با نرم‌افزارهایی که آنها و همکارانشان طراحی کرده‌اند، کار کنند. این تضاد از ابتدا وجود داشت و شکاف این نگاه هر چه جلوتر رفته‌ایم، بیشتر شده است.

وی در سخنرانی خود نیز با عنوان «تولید مؤثر موارد آزمون با استفاده از مدل‌های زبانی بزرگ» با اشاره به ویژگی‌های خاص مدل‌های زبانی بزرگ (LLMs)، افزود: وقتی با سیستم‌های خیلی پیچیده طرف هستیم، احتمال شکست‌ها هم بیشتر می‌شود. در چنین وضعیتی تست کردن چنین سیستم‌هایی قبل از اجرا، بسیار مهم است و احتمال اطمینان پیدا کردن از درست کار کردن آنها، سخت است.

در ادامه دکتر یدالله یعقوب‌زاده؛ عضو هیئت علمی موسسه پژوهش‌های پیشرفته (تیاس) در یک سخنرانی با عنوان «خلاقیت در مدل‌های زبانی بزرگ» ضمن ارائه تعاریفی از خلاقیت و مدل‌های زبانی بزرگ، گفت: خلاقیت فقط در زمینه خلق آثار هنری به کار نمی‌رود بلکه در حوزه علم و دانش هم ما با خلاقیت مواجهیم. ضمن اینکه خلاقیت فقط در آثار انسان هم نیست بلکه ما در طبیعت هم تنوع زیادی از خلاقیت را مشاهده می‌کنیم. بر اساس تعریف خانم بودِن، یک چیز خلاقانه باید سه ویژگی را داشته باشد: تازگی، جذابیت و ارزشمند بودن.

وی افزود: امروز ما به جایی رسیده‌ایم که در آن مدل‌های زبان بزرگ از خیلی جهات همانند انسان عمل می‌کنند. حال سوال این است که آیا این مدل‌های زبانی می‌توانند خلاق باشند؟ پاسخ، بله است؛ چرا که اگر غیر از این باشد، نقض غرض است. سوال دیگری که مطرح است، این است که خروجی این مدل‌های زبانی چقدر شبیه خروجی خلاقیت‌های انسانی است؟ قطعاً نوع این خلاقیت‌ها متفاوت است و ما نیاز به این داریم که انسان را وارد این خلاقیت ماشینی بکنیم. فرهنگ، محیط انسانی و تجربه می‌تواند در این زمینه موثر باشد.

دکتر بهرک در پاسخ به سوالی درباره آینده مشاغل حوزه آی. تی، گفت: نیاز به وجود متخصصین در حوزه‌های تخصصی هیچگاه از بین نمی‌رود.

دکتر ابن نصیر نیز در همین رابطه از توانایی که LLM‌ ها در حل مشکلات مربوط به مهارت‌آموزی دارند، سخن گفت و افزود: هر چقدر ابزارها بیشتر شدند، ما هم سراغ مسائل پیچیده‌تر رفتیم تا آنها را حل کنیم.

دکتر غفاری هم از این موضوع که فاصله یادگیری به نسبت قبل خیلی کم شده است و از فرصتی که در همین زمینه برای رشد ایجاد شده است، سخن گفت.

وی در پاسخ به سوالی درباره تغییراتی که با ورود و گسترش AI در فضای آکادمیک به وجود خواهد آمد؟، گفت: وقتی در محیط دانشگاه، آزادی برای استفاده از LLM‌ ها وجود داشته باشد، می‌توان انتظار تربیت و پرورش دانشجویان مسئولیت‌پذیرتری را داشت. هر چند تحقق این مسئله، زمانبر است.

همچنین دکتر خامس‌پناه در پاسخ به همین سوال از این موضوع سخن گفت که ورود هوش مصنوعی به عرصه آموزش، انجام کارهای پیش پا افتاده را سهل‌تر کرده است و لذا می‌توان از دانشجویان انتظار انجام کارهای دقیقتر را داشت.

دکتر یعقوب‌زاده هم در همین رابطه عنوان کرد: ما باید بتوانیم بفهمیم که با ورود AI به دانشگاه، چه اتفاقی دارد می‌افتد و اگر نتوانیم خودمان را به عنوان یک کنشگر در داخل لوپ بشناسیم، به مرور جایگاهمان را از دست می‌دهیم.

دکتر ابن نصیر هم در این زمینه گفت: یک طرفِ این موضوع (تغییراتی که با گسترش ورود AI در فضای آکادمیک به وجود خواهد آمد) دانشجویان هستند، اما یک طرف هم خود نظام دانشگاهی است و مهم است مشخص شود که نظام دانشگاهی خودش در این زمینه چه باید بکند.